Mokry kaszel współwystępujący z katarem przy przeziębieniu jest dość powszechny. Problem pojawia się, gdy typowe objawy choroby przeziębieniowej nie występują, ale produktywny kaszel nie ustępuje. Okazuje się, że istnieje wiele różnych przyczyn mokrego kaszlu bez kataru. Jakich? Co robić, żeby się go pozbyć? Dowiedz się więcej.
Kaszel mokry, zwany również kaszlem produktywnym lub kaszlem z flegmą, to ten, któremu towarzyszy odkrztuszanie śluzu. Sam kaszel jest naturalnym odruchem obronnym wywoływanym przez podrażnienie lub infekcje dróg oddechowych. Odkrztuszanie podczas mokrego kaszlu pomaga oczyścić drogi oddechowe z nadmiaru wytworzonej wydzieliny, która może mieć różny charakter. Bywa ropna, śluzowa, czasami z grudkami lub krwią, również o nieprzyjemnym zapachu [1].
W większości przypadków kaszel z odkrztuszaniem współwystępuje z objawami łagodnej infekcji wirusowej dróg oddechowych, np. katarem, niedrożnością nosa, zmęczeniem, a czasami stanem podgorączkowym. Może trwać kilka lub kilkanaście dni i mieć charakter ostry lub utrzymywać się powyżej 8 tygodni i stać się kaszlem przewlekłym [1, 2].
Dlaczego pojawia się mokry kaszel bez kataru?
Nie zawsze mokry kaszel pojawia się w towarzystwie kataru. Kiedy z nosa nie cieknie wydzielina, trzeba rozważyć inne przyczyny tego rodzaju kaszlu, takie jak [1, 2, 3]:
gruźlica;
przewlekła obturacyjna choroba płuc (POChP);
rozstrzeni oskrzeli;
zespół nieruchomych rzęsek;
odlewowe zapalenie oskrzeli;
astma oskrzelowa;
mukowiscydoza (choroba genetyczna związana z nadmierną produkcją i tendencją do odkładania się gęstego śluzu w układzie oddechowym);
alergia z objawami zatkanego nosa bez kataru i kaszlem;
przewlekłe zapalenie zatok bez kataru, ale ze spływającą po tylnej ścianie gardła wydzieliną;
refluks żołądkowo-przełykowy;
czynne i bierne palenie papierosów.
Co może być przyczyną produktywnego kaszlu bez kataru?
O bezpośredniej przyczynie mokrego kaszlu, przy którym nie występuje katar, wiele może powiedzieć charakter odkrztuszanej plwociny. Należy zwrócić uwagę na jej ilość, kolor i gęstość. Jeśli wydzielina jest [1]:
gęsta i ciągnąca się, w kolorze żółtym lub zielonym – przyczyną produktywnego kaszlu może być zapalenie płuc, oskrzeli lub zakażenie zatok przynosowych;
ropna i pojawiająca się nagle – może oznaczać pęknięcie ropnia płuca;
obfita i ropna – jej pojawienie się może być związane z rozstrzeniem oskrzeli;
lepka, śluzowa i odkrztuszana zazwyczaj rano – może wskazywać na przewlekłą obturacyjną chorobę płuc (POChP);
cuchnąca – może świadczyć o bakteryjnym zakażeniu dróg oddechowych;
pełna grudek lub gęstych czopów – może być oznaką mukowiscydozy lub zakażenia grzybiczego;
odkrztuszana z kawałkami pokarmu – zazwyczaj wskazuje na problemy gastrologiczne lub zaburzenia połykania;
z krwią – może występować przy gruźlicy, raku płuca lub rozstrzeniu oskrzeli;
przezroczysta i klejąca – wskazuje na astmę lub w rzadkich przypadkach na gruczolakoraka.
Jak leczyć mokry kaszel bez kataru?
Leczenie produktywnego kaszlu bez kataru skupia się na dobraniu odpowiedniego podejścia terapeutycznego do objawów i przyczyn dolegliwości. Przede wszystkim pod uwagę brana jest ocena plwociny, która może zostać poddana badaniu mikrobiologicznemu. Jeśli kaszel trwa długo, lekarz zazwyczaj zleca wykonanie prześwietlenia klatki piersiowej (RTG), gazometrię lub bronchoskopię [3]. Dopiero po ustaleniu przyczyn dolegliwości na podstawie doświadczanych przez pacjenta objawów i wyników jego badań, jest w stanie dopasować odpowiednie leczenie.
Pomocniczo w celu rozrzedzania i ułatwiania odkrztuszania zalegającej wydzieliny, można przyjmować środki poprawiające efektywność kaszlu. Zaleca się również inhalacje z 0,9% roztworu soli fizjologicznej oraz dbanie o odpowiedni poziom nawilżenia wdychanego powietrza w pomieszczeniach [1].
Na pewno nie wolno lekceważyć mokrego kaszlu, który trwa dłużej niż 3 tygodnie, jest wyjątkowo silny, szybko się nasila oraz gdy masz duszności lub trudności z oddychaniem i bóle w klatce piersiowej. W przypadku wystąpienia tych i innych niepokojących objawów np. krwioplucia należy szybko uzyskać pomoc lekarską.
Ajurweda: Krótki przegląd
Ajurweda, będąca jednym z najstarszych systemów medycyny na świecie, ma swoje korzenie w starożytnych Indiach. Wywodzi się z sanskryckich słów „ayur” (życie)...
